Warning: session_start(): Cannot start session when headers already sent in /wp-content/plugins/wp-viral-quiz-gr/controller/WPVQGR_ajax_controller.php on line 12

Warning: session_start(): Cannot start session when headers already sent in /wp-content/plugins/wp-viral-quiz-gr/wp-viral-quiz-gr.php on line 181
Bez kategorii - Środowisko Życiem

Warning: Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /wp-includes/pomo/plural-forms.php:210) in /wp-content/themes/instytut-ochrony-srodowiska/archive.php on line 16

Powietrze a urbanizacja

Jakość powietrza zależy nie tylko od wielkości emisji zanieczyszczeń, ale okazuje się, że wpływ na to ma także planowanie przestrzenne.

Jolanta Pawlak z Urzędu Miasta Stołecznego Warszawy zwraca uwagę, że mało gmin w Polsce uwzględnia kwestie ochrony powietrza w planowaniu przestrzennym. Ta kwestia pojawiła się podczas posiedzenia komitetu sterującego ds. programu ochrony powietrza. – W tym systemie prawnym, jaki mamy w tej chwili, mamy związane ręce, gdyż nie za dużo planowanie przestrzenne może zdziałać dla ochrony powietrza – powiedziała Jolanta Pawlak.

Okazuje się, że nasze prawo jest pełne „pobożnych życzeń” i dlatego jest potrzebna zmiana prawa w zakresie planowania przestrzennego i ten postulat spełnia projekt kodeksu urbanistyczno – architektonicznego, który przygotowało ministerstwo infrastruktury i budownictwa, ale – jak stwierdziła Pawlak – „są siły, które cały czas pilnują, aby ten kodeks nie wszedł w życie”.

Dlaczego? Dlatego, że wtedy nikt i nic nie wiąże rąk deweloperom i mogą stawiać kolejne osiedla na podstawie planów miejscowych, ignorując kwestie środowiskowe. A pęd deweloperski w Polsce jest ogromny, gminy też chcą na tym skorzystać. Prowadzi to do takich absurdów, że na terenach przeznaczonych przez samorządy pod zabudowę mieszkaniową mogłoby w Polsce zamieszkać 130-200 mln ludzi (!). Okazuje się, że pod budownictwo planuje się przeznaczyć cenne przyrodniczo i rolniczo tereny w województwach warmińsko – mazurskim, zachodniopomorskim i pomorskie. – Czyli wszystkie grunty leśne i rolne zostaną zabudowane? – pyta Jolanta Pawlak.

Ogromny boom budowlany będzie wciąż obserwowany w g minach leżących w sąsiedztwie dużych miast. W takich powiatach jak poznański, wrocławski, wejherowski, kartuski, wołomiński, pieseczyński powstają i będą powstawać kolejne osiedla, wręcz miasteczka. – Czym ci ludzie palą w piecach? Nie są podłączeni do centralnego ogrzewania? – zastanawiała się Jolanta Pawlak. Odpowiedź jest prosta – głównie węglem. I to przyczynia się potem do smogu w miastach, gdyż z analiz, jakie przedstawiła J. Pawlak wynika, że np. zanieczyszczenia notowane w Warszawie to głównie „import” z okolicznych gmin, gdy gazy i pyły napływają wraz z masami przemieszczającego się powietrza. Tym samym nawet naturalne kliny napowietrzające miasto nie spełniają swej roli, a wręcz ułatwiają napływ szkodliwych substancji. Do tego dochodzą zanieczyszczenia komunikacyjne, bo przecież tysiące ludzi codziennie dojeżdża do pracy i wraca potem do domu.

Warszawa traci też naturalne rezerwuary czystego powietrza, gdyż najbardziej urbanizuje się teraz Białołęka, do niedawna jeszcze teraz w praktyce leśny. Okazuje się, że generalnie na terenie Warszawy najwięcej wniosków o pozwolenie na budowę dotyczy działek leżących w obrębie Mazowieckiego Parku Krajobrazowego.

Jolanta Pawlak podkreśla, że samorządy powinno większą uwagę zwracać w planowaniu przestrzennym na kwestie przyrodnicze.- Nie doceniamy usług, które świadczy dla nas przyroda. Najlepsze dostępne technologie ochrony powietrza posiada przyroda – podkreśliła Jolanta Pawlak.

Zanieczyszczenia z transportu

Jednym ze źródeł smogu jest transport samochodowy. Ale można z jego skutkami walczyć i nie musi to oznaczać wyłącznie rozwijania rynku aut elektrycznych.

Prof. Zdzisław Chłopek (Politechnika Warszawska, Instytut Ochrony Środowiska, mówi, że skutkami transportu samochodowego jest zanieczyszczenie powietrza spalinami i wzniecanie pyłów. W niektórych miastach Europy Zachodniej rozpoczęto programy odkurzania ulic, to powoduje zmniejszenie stężenia zanieczyszczeń – powiedział prof. Chłopek.

Najważniejsze zanieczyszczenia z motoryzacji to tlenek węgla, niemetanowe lotne związki organiczne, wielopierścieniowe węglowodory, tlenki azotu, oraz cząstki stałe (pyły, zanieczyszczenia wtórne).

Prof. Chłopek podkreśla, że oczywiście ważne jest zmniejszenie stężenia zanieczyszczeń komunikacyjnych w miastach, ale wymagany jest rozsądek, gdyż miasto musi żyć. Można by zamknąć np. centra miast dla samochodów spalinowych, tylko że wtedy powstaną problemy w innych rejonach miast. Dlatego władze powinny zadbać w pierwszej kolejności o stan techniczny użytkowanych teraz samochodów, gdyż tu mamy spore rezerwy, gdyż po ulicach jeżdżą np. samochody ze źle funkcjonującym katalizatorem albo z wyciętymi filtrami cząstek stałych, czy też mające niesprawności układu zasilania lub nadmierne zużycie oleju silnikowego. To zaś wszystko powoduje większą emisję spalin.

Profesor Chłopek podał przykład silników spalinowych z normami Euro 5 i Euro 6. W tych drugich udało się znacznie zredukować poziom emisji spalin (pięciokrotnie ostrzejsze limity).

Dekada na walkę z przyczynami smogu

Polsce zajmie jeszcze przynajmniej 10 lat zanim poradzimy sobie z problemem smogu – mówili eksperci Instytutu Ochrony Środowiska podczas konferencji podsumowującej kampanię edukacyjną „Stop smog”. Odbyła się ona w Wyższej Szkole Kultury Społecznej i Medialnej w Toruniu.

Ten termin wynika z tego, że niestety w poprzednich latach przeciwdziałanie smogowi było mocno zaniedbane i trzeba teraz nadrabiać zaległości. I w trosce o czyste powietrze trzeba podejmować szereg działań prawnych, technologicznych, likwidacji źródeł niskiej emisji, ale także edukacyjnych, czego przykładem jest kampania „Stop smog”. Dr inż. Krystian Szczepański, dyrektor IOŚ, powiedział, że ta kampania dzięki zastosowaniu różnych technik komunikacji ze społeczeństwem, dotrze do 10 mln osób.

Ważna edukacja

Wiceminister środowiska Andrzej Konieczny podkreślił, że nie ma innej możliwości edukacji społeczeństwa jak przykład, naśladownictwo tych, „którzy idą właściwą drogą, często brew wszystkiemu, wbrew całemu zalewowi dezinformacji i manipulacji. I zwrócił uwagę, że z problemem czystego powierza wiąże się też kwestia zapewnienia ludziom czystej wody, czystych lasów. – Bez czystego powietrza, czystej wody, nie mamy co mówi o jakości życia – zaznaczył wiceminister Konieczny.

Jednym z elementów „Stop smog” była też akcja sadzenia lasu, jaką zorganizowano w wielu miejscach w Polsce. To ważne, bo las zapewnia pochłanianie CO2 i innych szkodliwych substancji.

O dr Zdzisław Klafka CSsR, rektor WSKSiM, nie krył dumy, że jego uczelnia od 10 lat włącza się w czynnie w politykę ochrony środowiska, bo ma też i ku temu dobrą bazę teologiczną i antropologiczną. Ekologia bowiem dotyka człowieka jako bożego stworzenia. – Obyśmy nie pomylili tej wartości, człowiek jest najważniejszy, a nie ideologie. Ideologie to dowód braku edukacji o powiedział o. Klafka.

Dyrektor Krystian Szczepański podkreślił, że działalność instytutu koncentruje się na kwestiach związanych z jakością. I dlatego IOŚ Główną Inspekcję Ochrony Środowiska w zakresie pomiarów powietrza, bo do instytutu spływają dane ze stacji monitoringowych rozsianych po całej Polsce. Poza tym, IOŚ inwentaryzuje emisje, określa, które są związane z naszym życiem, modeluje też jakość powietrza.

– Kampania „Stop smog” opierała się na trzech filarach – powiedział dr Szczepański. – Pierwszy to wiedza, z czego powstaje smog: 88% to indywidualne źródła ogrzewania, gdyż Polska zrobiła duży progres w zakresie ograniczenia emisji z przemysłu – stwierdził dyrektor IOŚ. Drugi filar to sposoby przeciwdziałania smogowi i trzeci to cała akcja medialna, sadzenie lasu.

Fundusz też pomaga

Działania antysmogowe wspiera też finansowo Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Wiceprezes funduszu Artur Michalski pochwalił IOŚ za kampanię antysmogową. – Kwestia edukacji jest najważniejsza, o ile społeczeństwo nie będzie przekonane, że nie wolno spalać śmieci. to żadne zakazy nie pomogą – mówił wiceprezes. I zaznaczył, że instytut miał mało czasu na tę kampanię, ale udało się ją przeprowadzić dużym wysiłkiem pracowników IOŚ.

Michalski jednocześnie apelował, aby jednak nie mylić zmian klimatu ze smogiem. – Smog to zjawisko obserwowane od wielu lat, a stan powietrza w Polsce się poprawia – powiedział Michalski. – Nie można bagatelizować zagrożenia, ale i nie dać ponieść się niektórym szaleństwom, że musimy zakładać maski – wyjaśnił wiceprezes.

NFOŚiGW robi wiele, aby zmniejszyć niską emisję, dotując np. podłączanie domów jednorodzinnych w miastach do ciepła systemowego. Poza tym chodzi o wsparcie wysokosprawnej kogeneracji, czy wdrażania nowych technologii w budownictwie. Rozwijana będzie też elektromobilność jako remedium na zanieczyszczenia transportowe.

Ponadto fundusz nastawia się na wspieranie rozwoju odnawialnych źródeł energii, zwłaszcza takich jak geotermia.- Bezemisyjna, bezodpadowa, nie ingeruje w krajobraz, jest źródłem stabilnym co dla naszego bezpieczeństwa energetycznego jest kluczowe – wymieniał zalety geotermii Artur Michalski. Bardzo dobrym pomysłem jest też rozwijanie biogazowni.

Wiceprezes zwrócił uwagę na ogromną rolę samorządów w działaniach na rzecz ochrony powietrza. – To kluczowe ogniwo w ochronie środowiska, jak oni nie zaczną działać, to nic z tego nie będzie – stwierdził Artur Michalski. Powiedział on też, że środki wojewódzkie nie są prawidłowo wykorzystywane, a przecież wartość Regionalnych Programów Operacyjnych to 130 mld zł, a więc znacznie więcej niż sztandarowego programu rządowego „Infrastruktura i Środowisko”.

Udana konferencja w Bonn

Honorowy patronat nad konferencją sprawował minister środowiska prof. Jan Szyszko. Minister przyjechał do WSKSiM wprost z zakończonej w Bonn konferencji klimatycznej COP23. I podzielił się ze zgromadzonymi wynikami tego dwutygodniowego spotkania.

Minister nie ukrywał, że w Bonn odnieśliśmy sukces, gdyż pokazaliśmy innym krajom nasze dokonania w zakresie redukcji emisji gazów i pyłów przy jednoczesnym imponującym wzroście gospodarczym. Nasza reedukacja wyniosła ponad 30%, a „starej 15” w UE – nieco ponad 2%. – W UE średnia emisja na głowę mieszkańca jest wyższa niż w Polsce. Neutralność klimatyczną osiągniemy szybciej niż UE, jeżeli pozwoli się nam to zrobić, poprzez polską naukę , redukcje i wykorzystanie tego co posiadamy, np. zasobów geotermalnych do produkcji ciepła i prądu – stwierdził minister. I podkreślił, że same polskie lasy mogą pochłonąć rocznie 50 mln ton CO2. Minister Jan Szyszko stwierdził też, że nie musimy przy tym rezygnować ze stosowania węgla w gospodarce.

Prof. Szyszko zaznaczył też, że kluczowa dla przyszłości paryskiego porozumienia klimatycznego z 2015 roku będzie konferencja COP24 w grudniu przyszłego roku w Katowicach. Minister ma nadzieję, że zakończy się ona podpisaniem ważnej deklaracji klimatycznej, podobnej w znaczeniu do protokołu z Kioto.

Norweskie opowieści ekologiczne – Janne Buhaug

Janne Buhaug mieszka w Drammen i codziennie dojeżdża do pracy na rowerze. Jako pracownik Urzędu Marszałkowskiego Regionu  uskerud twierdzi, że władze powinny dawać dobry przykład i aktywnie działać na rzecz ochrony środowiska. Parkowanie przed Urzędem od niedawna wiąże się z koniecznością opłaty, co motywuje urzędników i lokalnych polityków do pozostawiania samochodów w domach.

Wyjazdowe czynności służbowe można realizować dzięki flocie samochodów elektrycznych, którą Urząd udostępnia swoim pracownikom. Władze regionu eliminują w ten sposób emisje szkodliwych substancji zarówno z własnej działalności, jak i ze źródeł transportu prywatnego pracowników, którzy mając do dyspozycji samochód elekryczny, mogą pozostawić swój pojazd w domu i przyjechać do pracy (na przykład) rowerem.

Janne Buhaug wielorkotnie odwiedziła Polskę w związku z projektami produkcji biogazu z odpadów spożywczych. Jako doktor nauk chemicznych i długoletni pracownik w branży gospodarki komunalnej, Janne podkreśla konieczność prawidłowego przetwarzania odpadów spożywczych poprzez produkcję biogazu, co gwarantuje równoczesny recyckling składników odżywczych oraz odzysk energetyczny.

Wydatek energetyczny na pokonanie odcinka 30 km (w kWh na osobę na km):
Pociąg – 4,5
Autobus – 7,3
Samochód – 17
Rower – ZERO

Norweskie opowieści ekologiczne – Eryk Haugen

Eryk jest mieszkańcem norweskiej miejscowości Moelv i od 5 lat dojeżdża do pracy pociągiem. Jak sam mówi, robi to ze względów ekonomicznych – oszczędza na kosztach paliwa oraz ubezpieczeniu samochodu – oraz dla środowiska naturalnego, ponieważ podróż pociągiem zmniejsza emisję gazów cieplarnianych i redukuje niską emisję. Oprócz powodów ekonomiczno – ekologicznych, Eryk podkreśla też, iż codzienne podróże pociągiem sprzyjają nawiązywaniu kontaktów towarzyskich. Eryk zauważa wzrost popularności transportu kolejowego, co prawdopodobnie jest powodem obniżenia opłat za kartę komunikacyjną. Eryk Haugen był w Polsce dwukrotnie w związku z Europejskimi Mistrzostwami w Biegu na Orientację dla Leśników. Miał okazję zwiedzić Białowieski Park Narodowy, lasy Podlesia oraz Nadleśnictwo Wejherowo. Urzekła go uroda Parku oraz polska gospodarka leśna, która łączy cele ekonomiczne, turystyczne oraz konieczność ochrony przyrodniczej.

Wydatek energetyczny na pokonanie odcinka 30 km (w kWh na osobę na km):
4,5 – pociąg
7,3 – autobus
17 – samochód

Akcja „Sadzenia lasu” w ramach kampanii „Stop Smog”

W ramach kampanii „Stop smog” odbyła się pierwsza akcja „Sadzenia lasu”. Młodzież szkolna (20.11) oraz studenci (28.11) zaangażowali się w odtwarzanie lasów, które zostały zniszczone w tegorocznym huraganie. Na terenie Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w  Szczecinku uczestnicy posadzili ok. 1000 drzew.  Akcja odbyła się przy współpracy z leśnikami, którzy przeprowadzili także prelekcje z zakresu ochrony środowiska.

Kampania edukacyjna STOP SMOG – konferencja prasowa

24 października odbyło się spotkanie z przedstawicielami mediów w ramach realizowanej przez Instytut Ochrony Środowiska – Państwowy Instytut Badawczy, ogólnopolskiej kampanii edukacyjnej STOP SMOG.

Stop Smog to ogólnopolska kampania na rzecz kształtowania odpowiedzialnych postaw społecznych w kontekście troski o czyste powietrze. Celem projektu jest przede wszystkim: podniesienie świadomości ekologicznej Polaków poprzez uzmysłowienie potrzeby dbania o czyste powietrze, walki z niską emisją, a także wzrost ogólnej świadomości ekologicznej i troski o środowisko naturalne.

W ramach realizacji projektu przedstawiciele resortu środowiska spotkali się z przedstawicielami mediów, aby przy ich udziale wzmocnić działania kształtujące odpowiedzialne postawy społeczne w odniesieniu do jakości powietrza.

Mamy problem z zanieczyszczonym powietrzem, ale jakość powietrza w ostatnich latach znacznie się poprawiła, zwłaszcza dzięki inwestycjom proekologicznym w przemyśle. Pozytywnym przykładem może być Warszawa, gdzie z dużych ciepłowni i elektrociepłowni zarządzanych przez PGNiG Termika pochodzi tylko 2-3 proc. wszystkich zanieczyszczeń powietrza. W Polsce największym problemem jest natomiast niska emisja, pochodząca z domowych kotłów grzewczych i ze środków transportu – wyjaśnił Dyrektor IOŚ-PIB, dr inż. Krystian Szczepański

Wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że zjawisko szkodliwego smogu w ogromnej mierze wywoływane jest przez niefrasobliwe uzyskiwanie ciepła w gospodarstwach domowych. Codzienną praktyką nadal okazuje się palenie w kotłach śmieci, w tym opakowań plastikowych, zużytych mebli i sprzętów, a nawet opon i pojemników po olejach i chemikaliach. Efektem jest emisja takich toksycznych zanieczyszczeń jak dwutlenek siarki, tlenki azotu oraz pyły zawieszone PM10 i PM2,5.

– Spalanie odpadów jest w Polsce zabronione, to praktyki naganne – podkreślił Sekretarz Stanu w Ministerstwie Środowiska, Pełnomocnik Rządu ds. Polityki Klimatycznej, Paweł Sałek. Wiceminister zaznaczył, że alternatywę stanowi wykorzystywanie w indywidualnych urządzeniach grzewczych paliw stałych dobrej jakości (węgiel i biomasa), a także konsekwentne wdrażanie – poprzez NFOŚiGW – programu rozwoju dużych sieci ciepłowniczych czy energetyki geotermalnej.

Wiceprezes Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, Artur Michalski,  podał liczne przykłady programów priorytetowych i projektów finansowanych przez NFOŚiGW, dzięki którym systematycznie poprawia się w Polsce jakość powietrza. Są to działania związane z termomodernizacją obiektów użyteczności publicznej, wspieranie efektywności energetycznej w budownictwie i przedsiębiorstwach, rozwijanie wysokosprawnej kogeneracji i innych technologii innowacyjnych w energetyce, dofinansowywanie budowy i modernizacji ciepłowni miejskich, tworzenie klastrów energetycznych w gminach, prowadzenie doradztwa energetycznego w województwach. Wyniki tych i innych działań NFOŚiGW są bardzo wymierne, udaje się  na przykład w ciągu roku ograniczyć emisję dwutlenku siarki do atmosfery o 200 tysięcy ton.

– Na rozmaite przedsięwzięcia ograniczające zanieczyszczanie powietrza Narodowy Fundusz przeznacza ponad 10 miliardów złotych – podkreślił Wiceprezes NFOŚiGW Artur Michalski, zaznaczając, że na kwotę tę składają się po połowie środki unijne (POIiŚ 2014-2010) oraz krajowe.

 

Instytut Ochrony Środowiska – PIB realizuje projekt wraz z norweskim partnerem – skandynawską organizacją Green Business Norway, która inicjuje i prowadzi międzynarodowe przedsięwzięcia na rzecz odnawialnych źródeł energii, efektywności energetycznej, zrównoważonego gospodarowania odpadami, recyklingu, zaawansowanej gospodarki wodnej i ścieków oraz monitorowania środowiska.

O tym jak ważne i istotne tematy porusza Kampania edukacyjna STOP SMOG, świadczy niewątpliwie ogromne zainteresowanie mediów i liczny ich udział w konferencji prasowej, która tym razem odbyła się w formie śniadania.  Taka forma spotkania dała obu stronom możliwość na swobodną, a zarazem merytoryczną dyskusję w zakresie ochrony powietrza.

Kampania edukacyjna STOP SMOG realizowana jest ze środków Mechanizmu Finansowego EOG 2009-2014 w ramach funduszu Współpracy Dwustronnej na poziomie Programu Operacyjnego PL04.

W MINISTERSTWIE ŚRODOWISKA O SMOGU

„Poprawa jakości powietrza w Polsce wymaga działań systemowych. W Ministerstwie Środowiska działa Komitet Sterujący ds. „Krajowego Programu Ochrony Powietrza”. W jego ramach współpracujemy m.in. z Ministrem Energii nad standardami dla paliw stosowanych w domowych piecach oraz Ministrem Rozwoju nad standardami dla tych pieców. Te działania to konieczność” – powiedział prof. Jan Szyszko, minister środowiska, podczas konferencji prasowej dotyczącej problemu smogu w Polsce.

 

Minister zaznaczył, że hasło, które przyświeca działaniom resortu środowiska na rzecz poprawy jakości powietrza to „Dobre paliwo w dobrym kotle”. „Zabiegamy o to, żeby rozporządzenia Ministra Rozwoju i Ministra Energii zostały wprowadzone jeszcze w połowie tego roku, tak, aby nowy sezon grzewczy rozpocząć z nowymi normami jakości”.

Minister dodał także, że Polski węgiel jest dobrej jakości. „Teraz pracujemy nad rozwiązaniami i technologiami, aby mógł być on spalany w sposób jak najbardziej przyjazny dla środowiska”.

Odnawialne źródła energii

– „Jednym ze sposobów na poprawę jakości powietrza w Polsce jest także rozwój geotermii. To czysta, bezemisyjna energia, która sprawdzi się w aglomeracjach. Również Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej wspiera rozwój geotermii w Polsce poprzez odpowiednie programy” – dodał podczas konferencji minister Jan Szyszko.

Minister zaznaczył, że na terenach wiejskich odnawialnym źródłem energii może być z kolei biomasa. „Wprowadzamy program pilotażowy w ramach gospodarki o obiegu zamkniętym. Zależy nam, aby tereny wiejskie mogły być samowystarczalne energetycznie”.

Komitet Sterujący ds. Krajowego Programu Ochrony Powietrza

Minister Jan Szyszko przypomniał także, że w Ministerstwie Środowiska działa Komitet Sterujący ds. Krajowego Programu Ochrony Powietrza powołany zarządzeniem premier Beaty Szydło. Koordynuje on prace międzyresortowe dotyczące działań na rzecz poprawy jakości powietrza, które zostały zawarte w Programie. W skład Komitetu wchodzą przedstawiciele Ministerstwa Energii, Ministerstwa Rozwoju, Ministerstwa Zdrowia oraz Ministerstwa Infrastruktury i Budownictwa oraz samorządy. Pracami Komitetu kieruje przedstawiciel Ministerstwa Środowiska.

Działania NFOŚiGW – wsparcie finansowe na rzecz poprawy jakości powietrza

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej przeznaczył 10 mld zł na programy ochrony powietrza. Podczas konferencji prasowej prezes Funduszu Kazimierz Kujda zaznaczył, że na dziś połowa tych środków jest już w trakcie rozdysponowania.

– „W Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej funkcjonują dwa obszary, z których finansujemy działania na rzecz poprawy jakości powietrza. Jednym dużym źródłem jest Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko, drugim – środki krajowe. Obecnie mamy podpisane 180 umów w ramach POIiŚ na kwotę ok. 7 mld zł. Finansujemy m.in. rozwój odnawialnych źródeł energii, takich jak: geotermia,  biomasa, energia słoneczna. Wspieramy także poprawę efektywności energetycznej w budynkach użyteczności publicznej. Rozwijamy ponadto sieci ciepłownicze” – mówi Kazimierz Kujda, prezes NFOŚiGW.

– „Ze środków krajowych prowadzimy obecnie nabory na kwotę ok. 5 mld zł. Finansujemy m.in. prace badawczo-rozwojowe nad czystymi paliwami w ramach programu Gekon. Oferujemy także  program wdrożeniowy dla nowych technologii – Sokół. Ze środków tych finansujemy także inne działania poprawiające jakość powietrza” – dodaje prezes Kujda.

Prezes Kujda zaznaczył także, że Narodowy Fundusz finansuje rozbudowę i modernizację sieci ciepłowniczych w miastach. „Takie działanie przyczynia się m.in. do likwidacji starych kotłów domowych. To dużo skuteczniejsze rozwiązanie niż dofinansowanie do wymiany indywidualnych kotłów”.

Prezes Kujda przypomniał także o programie Gazela BIS, który jest skierowany do sektora zrównoważonego transportu.

Szczegółowe informacje nt. wszystkich program NFOŚiGW na rzecz poprawy jakości powietrza są dostępne na stronie Funduszu

Działania informacyjne

Podczas konferencji minister Jan Szyszko zaznaczył także, że w Ministerstwie Środowiska rozważana jest obecnie możliwość obniżenia progów, przy których są ogłaszane alarmy smogowe. ”Najpierw musimy jednak wyjaśnić przyczyny, dla których  progi te zostały podniesione przez mojego poprzednika ministra Marcina Korolca. Trwają w tej chwili prace, aby ustalić powody takiego stanu rzeczy” – dodał minister Jan Szyszko.

Smog w Polsce

Główną przyczyną zanieczyszczenia powietrza w Polsce jest spalanie słabej jakości paliw oraz odpadów w domowych, często przestarzałych piecach. Problem wzrasta, gdy występują niesprzyjające warunki atmosferyczne. „Smogowi sprzyja także niewłaściwa gospodarka przestrzenna, w tym zabudowywanie klinów i korytarzy napowietrzających. Z taką sytuacją mamy do czynienia m.in. w Warszawie” – dodaje minister Jan Szyszko.

Przyczyną smogu są także naturalne zanieczyszczenia glebowe. Pyły te mają średnicę taką samą jak pyły PM2,5 oraz PM10. W krajach skandynawskich, Wielkiej Brytanii, Szkocji, Irlandii i innych, które są w otoczeniu dużych zbiorników wodnych jest dużo mniejsze zapylenie niż w krajach kontynentalnych.

W TROSCE O CZYSTE POWIETRZE „KAMPANIA EDUKACYJNA STOP SMOG”

„Kampania edukacyjna Stop Smog” ma za zadanie kształtowanie prawidłowych postaw społecznych w kontekście dbania o czyste powietrze. Z okazji tego projektu przedstawiciele resortu środowiska spotkali się z dziennikarzami podczas śniadania prasowego.

Paweł Sałek, wiceminister środowiska, pełnomocnik rządu ds. polityki klimatycznej, rozpoczynając spotkanie przypomniał:

„Tylko inwestując w piece piątej generacji o wysokiej wydajności jesteśmy w stanie nie tylko polepszyć jakość powietrza, ale również zaoszczędzić w kilkuletniej perspektywie spore pieniądze z domowych budżetów.”

Hasło „Dobre paliwo w dobrym kotle” to również zachęta do zakupu wysokiej klasy polskiego węgla, który ma o wiele większą kaloryczność niż popularne miały.

„Grzech pierwotny” polskich samorządów

„Błędem większości jednostek samorządu terytorialnego była prywatyzacja niemal 95 % wszystkich sieci ciepłowniczych. Firmy prywatne, często o obcym kapitale, nie są zainteresowane podłączaniem nowych domostw, a nawet całych osiedli, do swojej sieci ze względów ekonomicznych. Nie kierują się one przy tym dobrem wspólnym. Ze względu na brak nowych przyłączy nie zmniejsza się emisja zanieczyszczeń w powietrzu szkodzących zdrowiu obywateli.” – zwrócił uwagę Artur Michalski zastępca prezesa zarządu Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Wiceminister Sałek dodał też, że resort środowiska do 2020 roku planuje przeznaczyć 10 mld zł na dofinansowanie projektów przyczyniających się do poprawy jakości powietrza.

Widoczna poprawa

Przedstawiciele ministerstwa oraz Instytutu Ochrony Środowiska wspólnie zwrócili jednak uwagę na bardzo pozytywny trend polepszania się jakości powietrza w naszym kraju. O tym fakcie informuje Główny Inspektorat Ochrony Środowiska prowadzący pomiary zanieczyszczenia uznane przez instytucje europejskie. Jednocześnie przypomniano, że ministerstwo na bieżąco monitoruje sytuację 15 krajów UE borykających się z podobnymi problemami smogowymi.

Przy okazji spotkania przekazywano również informator oraz ulotkę „Czyste ciepło w moim domu z paliw stałych”, które zawierają praktyczne wskazówki oraz konkretne porady dotyczące odpowiedniego użytkowania domowych pieców na m.in. węgiel oraz drewno.